Compenserende software in het bijzonder onderwijs

Niet alle kinderen vinden hun plek in het gewone onderwijs, ondanks inspanningen van ouders en onderwijzend personeel. Vaak legden deze kinderen al een intensief parcours af maar blijken de aanpassingen die geboden worden, onvoldoende voor de zorgbehoefte van het kind. Met een verslag van het CLB kunnen de kinderen les volgen in het buitengewoon onderwijs. Dit is ingedeeld in 9 types* volgens de behoeften van de kinderen. De zorg is zo meer op maat.

Ook met de deskundige begeleiding van ervaren leerkrachten in het buitengewoon onderwijs, is het inzetten van hulpmiddelen van onschatbare waarde. Compenserende software kan zo’n hulpmiddel zijn dat de leerkracht ontzorgt en de leerling zelfstandiger maakt.

We geven dan ook graag een overzicht van hoe de verschillende functies binnen compenserende software helpen bij het leerproces. De opvallendste is natuurlijk het bevorderen van het functioneel lezen en het leesplezier. Door de verschillende toepassingen laat het kinderen toe om meer zelfredzaam te worden, op school maar ook daarbuiten in het dagelijkse leven:

  • Met Alinea, een handige scan- en leesapp, neemt het kind een foto van de tekst die het wil lezen. Dat kan een infobord in een pretpark zijn, het uurrooster in het station of de verpakking van iets in de winkel. De tekst wordt meteen voorgelezen, zonder dat hier een internetverbinding voor nodig is.
  • Ook op desktop of laptop kan je met Alinea en Kurzweil 3000 gebruik maken van de scan- en ocr (optical character recognition) functie. Niet enkel tekstbestanden, maar ook fotobestanden met tekst of pdf’s zijn zo makkelijker leesbaar. En je kan zo aan de slag om zelf uitnodigingen voor je verjaardagsfeest of brochures voor je toneelvereniging te maken.
  • Met Web2Speech lezen de kinderen vlot zelf in hun Chrome browser webpagina’s. Ook e-mails in hun Gmail inbox worden hiermee voorgelezen. De website van hun sportclub, opzoekingswerk voor een spreekbeurt of mailtjes van de leerkracht: ze worden allemaal een stuk toegankelijker.

De verschillende functies bieden specifieke oplossingen:

  • De voorleesfunctie waarbij de software de tekst luidop voorleest en ondertussen zowel de voorgelezen zin als woord per woord in een aparte kleur markeert helpt kinderen type basisaanbod (1 & 8), type 2, 6, 7 en 9 met:
    • Actieve leesondersteuning dankzij de combinatie van auditieve en visuele input
    • Functioneel lezen met voorbeeldteksten uit het dagelijks leven (Infoborden, website teksten, …)
  • De voorleesfunctie leest met een correcte uitspraak anderstalige teksten en helpt zo, samen met de online encyclopedieën en vertaalfunctie, de kinderen met type 3 tot en met 9 met:
    • Vlottere informatievergaring- en verwerking
    • Gemakkelijker studeren van vreemde talen
  • De beeldwoordenboeken leggen aan de hand van een illustratie moeilijke woorden en begrippen uit. Bovendien biedt Alinea Windows voor PC ook toegang tot de Vlaamse gebarentaal, een specifieke toepassing voor kinderen met type 7.  Ze helpen zo kinderen type basisaanbod (1 & 8), type 2, 6 en 7 met:
    • Een beter tekstbegrip
  • De schrijfondersteuning in de vorm van een woordvoorspeller, spellingcontrole en dicteerfunctie helpen kinderen met type basisaanbod (1 & 8), type 2, 4, 6 en 7 met:
    • Sneller, juister en zelfstandiger schrijven in hun digitale schoolwerkboeken

De aanpasbaarheid van de gebruikersomgeving, beperkt in Alinea (webapp) en doorgedreven in Kurzweil 3000 (desktop), zorgt voor een werkomgeving op maat van het kind.

  • De donker-lichte modus en grotere-kleinere knoppen functie in combinatie met sterke zoommogelijkheid in de digitale schoolboeken zal kinderen met visuele problemen beter ondersteunen
  • Binnen Kurzweil 3000 is de werkomgeving ook aanpasbaar aan het niveau van de gebruiker

Toch moeten de BuBao’s (en Buso’s) creatief aan de slag om deze hulpmiddelen ook effectief te kunnen inzetten tijdens de lessen. Hiervoor werkte PSBLO Claervervelt een systeem van uitleenbare laptops uit, 32 in totaal, wat aan alle 200 leerlingen de mogelijkheid biedt om regelmatig met de software aan de slag te gaan in hun digitale schoolwerkboeken. Bekijk hier de video

En net zoals in het gewoon onderwijs krijgen de kinderen die de software gebruiken een boost in hun zelfvertrouwen en motivatie.

 

*Een overzicht van de verschillende typen vind je hieronder:

  • Type 1: voor kinderen met een lichte verstandelijke handicap (in afbouw)
  • Type 2: voor kinderen met een verstandelijke beperking
  • Type 3: voor kinderen met een emotionele of gedragsstoornis, maar zonder verstandelijke beperking
  • Type 4: voor kinderen met een motorische beperking
  • Type 5: voor kinderen in een ziekenhuis, een preventorium of een residentiële setting
  • Type 6: voor kinderen met een visuele beperking
  • Type 7: voor kinderen met een auditieve beperking of een spraak- of taalstoornis
  • Type 8: voor kinderen met ernstige leerstoornissen (in afbouw)
  • Type 9: voor kinderen met een autismespectrumstoornis, maar zonder verstandelijke beperking (sinds september 2015)

 

Terug naar het overzicht